THUYỀN LÁ

     Hồ Xuân Đoan

Cứ mỗi chiều tôi lại cầm nhành lá ra sông

Ngắt từng chiếc thả xuôi dòng nước chảy

Dẫu biết sông Hồng chẳng đổ vào sông Đáy

Tôi vẫn lặng thầm gửi thuyền lá cho em

Thử lạc vào đêm không em

Thái Sinh

Tôi còn nhớ vào năm 1989, dạo ấy tôi đang làm biên tập cho tạp chí Văn nghệ Hoàng Liên Sơn, nhận được bản thảo thơ với nét chữ dài, nguyệch ngoạc, ký dưới với cái tên mới toanh: Đoàn Hữu Nam. Nhìn tập bản thảo nét chữ ô kinh khủng ằ như vậy người biên tập nào cũng phát ngán. Sau khi đọc xong mấy bài đầu tôi đã sửng sốt thốt lên : ‘Ô thơ tay này khá, được đấy. Tôi chọn hai bài giới thiệu. Đều đặn sau đó chúng tôi nhận được thơ anh từ Bắc Hà gửi xuống.

Trăn trở hạt vàng nâu - Trăn trở một con người

Đoàn Hữu Nam

Có lẽ ở vùng đất Cam Đường ít ai yêu Mỏ như Đức Thuân. Yêu theo từ điển tiếng Việt có nghĩa là quyến luyến, thương mến nhiều.  Đức Thuân còn hơn cả yêu, ông quyến luyến, đau đáu với đất Mỏ khi đang làm việc đã đành, mà hơn thế ông còn quyến luyến, đau đáu cả khi đã được nghỉ hưu, lúc nào cũng mong làm được việc gì đó cho vùng đất hơn năm mươi năm gắn bó.

 Cách đây hơn năm năm, giữa lúc văn chương về đề tài công nhân của cả nước đang kỳ thoái trào, song vừa mới mon men vào lĩnh vực này ông đã nuôi khát vọng đưa đất Mỏ Cam Đường vào trang sách. Với cái lý:

Thơ Lào Cai 1991 – 2012 – Sự nối tiêp tự hào

Lào Cai là miền đất cửa ngõ biên cương của Tổ quốc, là mảnh đất có nhiều trầm tích văn hóa, nhiều tiềm năng khoáng sản, được thiên nhiên ưu đãi và là nơi giao lưu, hội tụ nhiều vùng văn hóa trong nước, thế giới.  Từ sự phong phú, đa dạng cả đất nước lẫn con người, Lào Cai luôn là nguồn cảm hứng và cũng là nơi hội tụ các nghệ nhân dân gian, các văn nghệ sỹ của nhiều miền đất nước. Những cảm hứng, hội tụ, đặc biệt là cảm hứng hội tụ thi ca của những người Lào Cai và những người yêu mến Lào Cai đã và đang làm  nên dòng chảy văn học nghệ thuật mang dấu ấn Lào Cai.

Cùng với những hoạt động sôi nổi, thiết thực kỷ niệm 40 năm thành lập, Hội Văn học - Nghệ thuật lào Cai xuất bản Hợp tuyển Thơ Lào Cai 1991 – 2012 với mong muốn giới thiệu thành quả thơ ca của các tác giả Lào Cai qua hơn hai mươi năm tái lập tỉnh và khẳng định dòng chảy liên tục của thơ ca của một miền biên viễn.

Hồn núi - Hồn thơ của một người thợ già

                            (Đọc tập thơ Hồn núi của Phạm Công thành - NXB Hội Nhà văn năm 2012)               

                                                                                                    Đoàn Hữu Nam

Đó là bác Phạm Công Thành một người thợ, người đốc công, từng gắn bó với nhà máy cơ khí của mỏ Apatít Cam Đường hơn ba mươi năm.

Vô đề

Đoàn Hữu Nam

Đang buồn chuyện nồi thiếu vung

Bỗng dưng ta gặp người dưng mỉn cười

Thả mồi bắt bóng hỡi người

Trăng, sao, mây, gió, đất, trời, gần, xa

Đục trong đủ cả vậy mà

Trồng si si trẩm trồng cà không hoa

Nhắm mắt ngầm ngập tay ngà

lặng thầm đèo Đá Đẽo - Bút ký của Công Thế

                                                                 
Bút ký của Công Thế    

         Những ngày tháng sáu nắng như đổ lửa, có ngày nhiệt độ lên đến bốn mươi, bốn mốt độ. Trời đất nóng hầm hậm, cả tháng không có nổi lấy một hạt mưa. Nhưng nắng, nóng đã không làm nản lòng những người con của biên viễn Lào Cai chúng tôi. Vẫn trong cái năng nổ, xốc xáo cho cuộc hành trình về chiến trường xưa theo kế hoạch, về nơi con đường huyền thoại Trường Sơn, về nơi những người đồng đội, những người anh, người cha đã anh dũng hy sinh trên con đường ra mặt trận…

Quanh núi Hoàng Liên - Gặt hái của người ưa dịch chuyển - Giới thiệu

Đoàn Hữu Nam giới thiệu sách mới                                                                                  

  “Tôi thường có cảm giác ngột ngạt nếu chỉ bó mình với những công việc cứ lặp đi lặp lại, đơn thuần, nhàm chán, nhất là với thời buổi bây giờ, những bộn bề, ồn ã, xã giao nó cứ hời hợt, nhạt nhẽo thế nào ấy? Có cái gì ấy toan tính, hơn thiệt cứ trồi lên trong lòng con người…”. Văn là người, chỉ cần đọc mấy lời bộc bạch này cũng đủ hình dung ra một kẻ “ngược đời”, chỗ người ta cố chui vào tìm chốn yên thân, phì gia thì hắn cố chui ra. Tôi đã gặp một Công Thế giữa rừng cà phê

Thổ phỉ - tiểu thuyết của Đoàn Hữu Nam

Chương 11 + 12

11

Mặt trời từ từ xuống núi.

 Đã đến giờ gà tìm chuồng, chim tìm tổ, người kết thúc một ngày cực nhọc trở về hang ổ của mình. Đã đến giờ cụ giáo Triệu trèo lên cái sàn đầu hồi điểm người, điểm trâu ngựa.

Nhà cụ giáo ngũ đại đồng đường.

Ở cái vùng loạn lạc liên miên, canh tác nương rẫy theo kiểu hưu canh như Sín Chải thì nhà cụ giáo độc nhất vô nhị. Người Dao đỏ sinh sống nhờ rừng, nhờ nương rẫy là chính. Một mảnh nương làm được bốn năm vụ là đất bị khô cằn, màu mỡ bị mưa gió bóc dần, đá mọc cao, lúa ngô lười cho hạt, lúc đó chủ cho nương nghỉ vài vụ, khi cây cối xanh tươi trở lại, độ mùn, độ xốp cao họ mới quay trở lại trồng cấy tiếp. Canh tác hưu canh kéo theo người hưu canh. Nơi ăn chốn ở tạm bợ. Chăn nuôi, trồng trọt tạm bợ.  Con cái mười bốn mười lăm tuổi là dựng vợ, gả chồng, làm cho một cái nhà nhỏ, cắt cho mấy mảnh nương rồi khóa to chìa to, khóa bé chìa bé, cứ thế mà tự lập, mà sinh sôi nảy nở. Nhà họ Triệu khác, thêm người chỉ được phép thêm buồng, thêm giường, thêm bát, thêm đũa.

Thổ phỉ - Tiểu thuyết - Đoàn Hữu Nam - NXB Hội Nhà văn năm 2010

Chương 9 + 10

9

Chủ tịch xã Triệu Tá Dùn đùng đùng đập bàn quát tháo, đùng đùng rời khỏi trụ sở khu vực quất ngựa xuôi về phía Sín Chải thì cán bộ phụ trách khu vực Đoàn Phương Bắc cũng đùng đùng không kém, anh hét lên:

- Đứng lại!

Tiếng hét của Bắc khựng lại, vuốt theo bóng con ngựa đang vun vút phóng xuôi.

- Đứng lại!

Chân Bắc lồng theo chân ngựa, miệng Bắc đuổi theo bóng người.

- Đứng lại!

Bóng người bóng ngựa mất hút sau những khúc cua, còn lại một mình Bắc chơi vơi giữa vùng rừng vắng lặng.

- Đứng lại!...

Tiếng quát của Bắc thả lên trời